معرفی

 

اعضای هیات علمی در موسسات آموزش عالی در حیطه های آموزشی، پژوهشی و خدمات دهی نقش دارند بطوریکه با فعالیت در این حیطه های موجب ارتقاء نظام آموزش عالی و گسترش دانش و علم می شوند لذا ضروری است فعالیتهای آنها مورد ارزیابی قرار گرفته و در صورت کسب شایستگی ها و امتیازات مربوطه ارتقاء یابند. هر چند در سالهای اخیر پژوهش دغدغه اصلی اعضای هیات علمی بوده و تمام تلاش خود را برای پژوهش صرف می کنند و کمتر در ارتقاء دانش آموزشی نقش دارند به گونه ای که این امر موجب افت کیفیت آموزش شده است. برای ارتقاء آموزش لازم است اعضای هیات علمی با نگاه پژوهشی به امر آموزش بپردازند و در پیشبرد آن نقش موثری داشته باشند. در اواخر دهه 1990 مفهوم جدیدی بنام "دانش پژوهی(Scholarship)" توسط ارنست بویر مطرح شد تا آن زمان دانش پژوهی تنها بر کشف دانش و تولید علم بود اما طبق مفهوم بویر حیطه های دانش پژوهی در سه مفهوم دانش پژوهی کاربرد، دانش پژوهی ادغام و آموزش نیز مدنظر است. البته تمام اشکال دانش پژوهی با همدیگر در تعامل هستند. در تمام اشکال دانش پژوهی ، دانشمند با توانمندیهای ذهنی عرصه های دانش را با خلاقانه، آگاهانه و منظم را پیش می برد و یا آنرا دچار تغییر می کند. در دانش پژوهی (نوآورانه) آموزشی تنها به کیفیت و کمیت آموزشی نگاه نمی کند بلکه فعالیت آموزشی جهت به کار بردن دانش برای حل مشکلات آموزشی و رفع آنها می باشد که البته این   فعالیت های آموزشی در اختیار صاحبنظران جهت نقد و ارزیابی قرار می گیرد. در سال 1997 مفهوم دانش پژوهی را بر اساس شش معیار گلاسیک بسط داده شد این معیارها اهداف مشخص، آمادگی کافی، روش مناسب، نتایج قابل توجه، ارائه موثر و بازتاب نقادانه را برای ارزیابی این فعالیتهای نوآورانه ارائه داد. امروزه دانش پژوهی برای ارتقاء اعضای هیات علمی مورد استفاده قرار می گیرد. بویر درسال 1990 پیشنهاد نمود که در تعریف جدید از دانش پژوهی در آموزش عالی این مفهوم  را گسترش داده و آن را درچهار حیطه دانش پژوهی پژوهشی[1]، دانش پژوهی یکپارچگی[2]،دانش پژوهی کاربردی[3] و دانش پژوهی تدریس[4] تعریف نمود. پس بدین ترتیب امروزه در جهان فعالیت بدیع و دانش پژوهانه ممکن است در چهار نوع خود اتفاق بیافتد:

1.      دانش پژوهی پژوهشی

2.      دانش پژوهی یکپارچگی

3.      دانش پژوهی کاربردی

4.      دانش پژوهی تدریس

 

هانسن و روبرت دانش پژوهی را توسعه مرزهای دانش یا تبدیل دانش به شکلهای کاربردی توسط ذهنی خلاق و به شیوه ایی بدیع تعریف نموده اندکه باید مورد ارزیابی توسط گروه همگنان قرا گیرد و نتایج آنها بطور عمومی منتشر شود.  بدین ترتیب  فعالیتی دانش پژوهی محسوب می شود که:

·        بدیع ، نوآورانه و مبتنی بر رویکرد عالمانه [5]باشد.

·        به نوعی انتشار یافته باشد که امکان دسترسی عموم به آن فراهم شده باشد.

توسط گروه خبرگان همگن مورد ارزیابی قرار گرفته باشد. پس فعالیت دانش پژوهی فعالیتی بدیع با رویکرد دانش پژوهانه[6] است.



[1] - Scholarship of discovery

[2] - Scholarship of integration

[3] - Scholarship of application

[4] - Scholarship of teaching

[5] - Scholarly approach



کمیته دانش پژوهی

محتوای مرتبط